4 KỸ NĂNG LÀM VIỆC HIỆU QUẢ TRONG THỜI ĐẠI 4.0 CHO SINH VIÊN NGÀNH HÀNG HẢI PHẦN 2/2

PHẦN IV: MODULE 3 – KỸ NĂNG GIAO TIẾP: GIAO TIẾP HIỆU QUẢ TRONG MÔI TRƯỜNG ĐA VĂN HÓA

4.1. Bài 1: Nguyên tắc Giao tiếp An toàn trong Hàng hải

Nội dung lý thuyết

Giao tiếp trên tàu không chỉ đơn thuần là trao đổi thông tin mà là một trụ cột cơ bản của an toàn hàng hải. Mọi sai sót trong giao tiếp đều có thể dẫn đến những hậu quả thảm khốc.

  • Mô hình Giao tiếp Cơ bản: Để giao tiếp hiệu quả, cần hiểu rõ các thành phần của quá trình này:
  • Người gửi (Sender): Người khởi tạo thông điệp.
  • Mã hóa (Encode): Chuyển ý tưởng thành lời nói, văn bản hoặc tín hiệu.
  • Kênh (Channel): Phương tiện truyền tải (VHF, email, nói trực tiếp).
  • Giải mã (Decode): Người nhận diễn giải thông điệp.
  • Người nhận (Receiver): Người tiếp nhận thông điệp.
  • Phản hồi (Feedback): Phản ứng của người nhận, cho thấy thông điệp đã được hiểu như thế nào.
  • Nhiễu (Noise): Bất kỳ yếu tố nào cản trở quá trình giao tiếp (tiếng ồn máy, rào cản ngôn ngữ, sự mệt mỏi).
  • Giao tiếp Vòng lặp khép kín (Closed-Loop Communication): Đây là nguyên tắc vàng trong giao tiếp an toàn, đặc biệt là khi truyền đạt các mệnh lệnh quan trọng. Quy trình này yêu cầu người nhận phải lặp lại chính xác mệnh lệnh hoặc thông tin mà họ đã nghe. Người gửi sau đó xác nhận rằng thông điệp lặp lại là chính xác. Vòng lặp này đảm bảo rằng thông điệp không chỉ được “gửi đi” mà còn được “nhận đúng” và “hiểu đúng”, loại bỏ gần như hoàn toàn nguy cơ hiểu lầm.
  • Ví dụ:
  • Thuyền trưởng: “Bẻ lái sang phải 10 độ.”
  • Người lái: “Bẻ lái sang phải 10 độ.”
  • Thuyền trưởng: “Đúng vậy.”
  • IMO Standard Marine Communication Phrases (SMCP):
  • Mục đích và Vai trò: Nhận thức được rằng rào cản ngôn ngữ là một mối nguy hiểm lớn trên biển, IMO đã phát triển SMCP. Đây là một bộ các cụm từ giao tiếp được tiêu chuẩn hóa, sử dụng một phiên bản tiếng Anh hàng hải đơn giản hóa. Mục tiêu chính của SMCP là cung cấp một ngôn ngữ chung, rõ ràng và không mơ hồ cho các hoạt động giao tiếp quan trọng nhất liên quan đến an toàn, bao gồm giao tiếp tàu-bờ, tàu-tàu và nội bộ trên tàu, đặc biệt là trong các tình huống khẩn cấp.
  • Yêu cầu pháp lý: Theo Công ước STCW, khả năng hiểu và sử dụng SMCP là một yêu cầu bắt buộc để cấp chứng chỉ cho các sĩ quan phụ trách ca trực hàng hải.
  • Bản chất: SMCP và Giao tiếp Vòng lặp khép kín không chỉ là các quy trình kỹ thuật, chúng là những công cụ “bình đẳng hóa văn hóa”. Trong các tình huống an toàn trọng yếu, chúng tạo ra một khuôn khổ bắt buộc, tạm thời thay thế các phong cách giao tiếp văn hóa cá nhân (ví dụ: giao tiếp trực tiếp/gián tiếp, khoảng cách quyền lực). Việc tuân thủ các quy tắc của giao thức này quan trọng hơn thói quen giao tiếp của cá nhân hay quốc gia, tạo ra một văn hóa giao tiếp an toàn chung cho toàn ngành.

Thực hành

Chia lớp thành các cặp. Một người đóng vai Thuyền trưởng, người kia đóng vai Sĩ quan trực ca. Thực hành ra và nhận mệnh lệnh sử dụng các cụm từ SMCP cơ bản liên quan đến điều động tàu và áp dụng nghiêm ngặt quy tắc Giao tiếp Vòng lặp khép kín. Sau đó đổi vai.

4.2. Bài 2: Thấu hiểu và Vượt qua Rào cản Văn hóa

Nội dung lý thuyết

Thực tế hiện nay, hầu hết các tàu thương mại đều có thuyền viên đến từ nhiều quốc gia khác nhau. Môi trường làm việc đa văn hóa này mang lại sự đa dạng phong phú nhưng cũng tiềm ẩn nhiều thách thức trong giao tiếp nếu không được quản lý tốt. Hiểu lầm do khác biệt văn hóa có thể dẫn đến xung đột, giảm hiệu quả làm việc và nghiêm trọng hơn là gây ra tai nạn.

Để giao tiếp hiệu quả, cần nhận biết các chiều kích văn hóa chính ảnh hưởng đến hành vi và cách diễn giải thông điệp:

  • Khoảng cách Quyền lực (Power Distance): Đây là mức độ mà các thành viên ít quyền lực hơn trong một tổ chức chấp nhận và mong đợi rằng quyền lực được phân bổ không đồng đều.
  • Văn hóa có khoảng cách quyền lực cao (ví dụ: nhiều nước châu Á): Cấp dưới có xu hướng rất tôn trọng, ít khi chất vấn hoặc phản bác ý kiến của cấp trên. Điều này có thể dẫn đến việc các sai lầm của cấp trên không được chỉ ra kịp thời, như trong vụ mắc cạn của tàu Bunga Teratai Satu.
  • Văn hóa có khoảng cách quyền lực thấp (ví dụ: các nước Bắc Âu): Cấp dưới cảm thấy thoải mái hơn trong việc đưa ra ý kiến, góp ý và thậm chí là “thách thức” cấp trên một cách xây dựng.
  • Chủ nghĩa cá nhân (Individualism) vs. Chủ nghĩa tập thể (Collectivism):
  • Văn hóa cá nhân (ví dụ: Mỹ, Tây Âu): Tập trung vào thành tích cá nhân, sự độc lập và quyền lợi riêng.
  • Văn hóa tập thể (ví dụ: Việt Nam, Philippines): Nhấn mạnh sự hòa hợp nhóm, lòng trung thành và mục tiêu chung của tập thể.
  • Giao tiếp Ngữ cảnh cao (High-Context) vs. Ngữ cảnh thấp (Low-Context):
  • Giao tiếp ngữ cảnh thấp (ví dụ: Đức, Thụy Sĩ): Thông điệp được truyền tải một cách trực tiếp, rõ ràng và minh bạch bằng lời nói. “Có” nghĩa là “có”, “không” nghĩa là “không”.
  • Giao tiếp ngữ cảnh cao (ví dụ: Nhật Bản, các nước Ả Rập): Phần lớn ý nghĩa của thông điệp nằm ở ngữ cảnh, mối quan hệ và các tín hiệu phi ngôn ngữ. Lời nói có thể mang nhiều ẩn ý và cần được diễn giải.
  • Giao tiếp phi ngôn ngữ (Non-verbal Communication): Cử chỉ, nét mặt, ánh mắt, và khoảng cách cá nhân có thể mang những ý nghĩa hoàn toàn khác nhau giữa các nền văn hóa. Một cử chỉ thân thiện ở nền văn hóa này có thể bị coi là xúc phạm ở một nền văn hóa khác.

Để hỗ trợ sinh viên, Bảng 2 dưới đây cung cấp một công cụ trực quan để phân tích và điều chỉnh hành vi giao tiếp.

Bảng 2: Các Chiều kích Giao tiếp Đa văn hóa

Chiều kích (Dimension) Biểu hiện ở Nền văn hóa A (ví dụ: Bắc Âu/Đức) Biểu hiện ở Nền văn hóa B (ví dụ: Đông Nam Á/Việt Nam) Lời khuyên Giao tiếp trên tàu (Onboard Communication Tips)
Khoảng cách Quyền lực Quyền lực phân tán, khuyến khích tranh luận, cấp dưới có thể thách thức cấp trên. Tôn trọng thứ bậc rõ rệt, cấp dưới ngại bày tỏ ý kiến trái chiều với cấp trên. Đối với cấp trên: Chủ động tạo môi trường an toàn, khuyến khích cấp dưới đặt câu hỏi. Đối với cấp dưới: Sử dụng các công cụ giao tiếp có cấu trúc (như PACE) để nêu vấn đề một cách chuyên nghiệp.
Giao tiếp Trực tiếp/Gián tiếp Giao tiếp thẳng thắn, rõ ràng, đi thẳng vào vấn đề (Ngữ cảnh thấp). Giao tiếp ý nhị, vòng vo, giữ gìn hòa khí, ý nghĩa nằm trong ngữ cảnh (Ngữ cảnh cao). Luôn sử dụng Giao tiếp Vòng lặp khép kín cho các mệnh lệnh quan trọng. Khi không chắc chắn, hãy hỏi lại: “Để xác nhận, ý của anh là… có đúng không?”
Định hướng Thời gian Đơn nhiệm (Monochronic): Tập trung vào một việc tại một thời điểm, tuân thủ nghiêm ngặt lịch trình. Đa nhiệm (Polychronic): Linh hoạt về thời gian, có thể làm nhiều việc cùng lúc, ưu tiên mối quan hệ hơn lịch trình. Thiết lập và thống nhất các thời hạn (deadlines) rõ ràng cho các nhiệm vụ quan trọng. Sử dụng checklist và kế hoạch công việc hàng ngày để mọi người cùng nắm rõ.

Thảo luận

Sử dụng Bảng 2, chia nhóm và thảo luận về những hiểu lầm tiềm ẩn có thể xảy ra trong các tình huống sau:

  • Một Thuyền trưởng người Đức giao nhiệm vụ cho một Thủy thủ người Việt Nam.
  • Một Đại phó người Philippines làm việc với một Máy trưởng người Hà Lan.

4.3. Bài 3: Thực hành Kỹ năng Lắng nghe và Phản hồi

Nội dung lý thuyết

  • Lắng nghe Chủ động (Active Listening): Đây là kỹ năng nền tảng của mọi cuộc giao tiếp hiệu quả. Nó khác biệt cơ bản với việc “nghe” một cách thụ động. Lắng nghe chủ động là một quá trình có ý thức, đòi hỏi sự tập trung cao độ để hiểu đầy đủ thông điệp của người nói, cả về nội dung và cảm xúc. Các kỹ thuật chính bao gồm:
  • Tập trung hoàn toàn: Loại bỏ các yếu tố gây xao nhãng, duy trì giao tiếp bằng mắt.
  • Không ngắt lời: Để người nói hoàn thành ý của họ.
  • Đặt câu hỏi làm rõ: “Anh có thể giải thích thêm về điểm đó không?”
  • Diễn giải lại (Paraphrasing): “Vậy theo tôi hiểu, ý của anh là…”
  • Phản ánh cảm xúc: “Có vẻ như anh đang cảm thấy khá căng thẳng về vấn đề này.”
  • Phản hồi Xây dựng (Constructive Feedback): Cách chúng ta đưa ra và tiếp nhận phản hồi quyết định liệu nó sẽ thúc đẩy sự phát triển hay gây ra xung đột. Nguyên tắc cơ bản là tập trung vào hành vi cụ thể, có thể quan sát được, thay vì chỉ trích tính cách hay con người.

Bài tập Đóng vai (Role-Playing)

Chia lớp thành các nhóm 3-4 người để thực hành các tình huống giao tiếp phức tạp. Mỗi nhóm sẽ có người đóng vai, người quan sát và ghi nhận.

  • Tình huống 1: Góp ý cho cấp trên (Vượt qua Khoảng cách Quyền lực).
  • Bối cảnh: Một sĩ quan trực ca trẻ (người Việt Nam) nhận thấy Thuyền trưởng (người châu Âu, có kinh nghiệm) đang có dấu hiệu mệt mỏi rõ rệt và vừa đưa ra một quyết định điều động có vẻ hơi vội vàng.
  • Nhiệm vụ: Sĩ quan trẻ phải tìm cách nêu lên mối lo ngại của mình một cách tôn trọng nhưng vẫn quyết đoán để đảm bảo an toàn, sử dụng các kỹ thuật lắng nghe chủ động và các bước đầu của hệ thống PACE.
  • Tình huống 2: Giải quyết hiểu lầm (Vượt qua Rào cản Ngữ cảnh Giao tiếp).
  • Bối cảnh: Một Đại phó người Philippines (văn hóa ngữ cảnh cao) nói với một Máy 2 người Đức (văn hóa ngữ cảnh thấp) rằng “chúng ta sẽ cố gắng hoàn thành việc bảo dưỡng máy bơm trước bữa tối”. Người Đức hiểu đây là một cam kết chắc chắn, trong khi người Philippines chỉ xem đó là một mong muốn. Khi công việc không hoàn thành, người Đức cảm thấy khó chịu.
  • Nhiệm vụ: Hai người cần ngồi lại với nhau để giải quyết hiểu lầm. Họ phải sử dụng kỹ năng lắng nghe chủ động để hiểu quan điểm của nhau và đi đến một cách làm việc chung rõ ràng hơn trong tương lai.
  • Tình huống 3: Giao tiếp với Hoa tiêu (Master-Pilot Exchange).
  • Bối cảnh: Tàu chuẩn bị vào một luồng hẹp và phức tạp. Thuyền trưởng (sinh viên đóng vai) cần thực hiện quy trình trao đổi thông tin với hoa tiêu địa phương (giảng viên hoặc một sinh viên khác đóng vai).
  • Nhiệm vụ: Thuyền trưởng phải đảm bảo tất cả các thông tin quan trọng về hải trình, đặc tính điều động của tàu, tình trạng thiết bị, và các kế hoạch dự phòng được truyền đạt và xác nhận một cách rõ ràng, không có bất kỳ sự mơ hồ nào. Áp dụng nghiêm ngặt Giao tiếp Vòng lặp khép kín.46

Debriefing (Thảo luận sau thực hành)

Sau mỗi màn đóng vai (khoảng 10-15 phút), cả nhóm và giảng viên sẽ cùng thảo luận (5-10 phút):

  • Người quan sát chia sẻ những gì họ thấy (cả giao tiếp bằng lời và không lời).
  • Người trong vai chia sẻ cảm nhận và khó khăn của họ.
  • Cả lớp cùng phân tích các điểm mạnh, điểm yếu và rút ra bài học cụ thể về cách áp dụng các kỹ năng đã học.

PHẦN V: MODULE 4 – KỸ NĂNG HỢP TÁC: SỨC MẠNH CỦA QUẢN TRỊ NGUỒN LỰC THỦY THỦ ĐOÀN (CRM/BRM)

5.1. Bài 1: Giới thiệu các Nguyên tắc cốt lõi của CRM/BRM

Nội dung lý thuyết

Kỹ năng hợp tác trên tàu không phải là một khái niệm chung chung mà được hệ thống hóa thành một phương pháp luận chuyên nghiệp được gọi là Quản trị Nguồn lực Thủy thủ đoàn (Crew Resource Management – CRM) hoặc cụ thể hơn là Quản trị Nguồn lực Buồng lái (Bridge Resource Management – BRM).

  • Lịch sử và Định nghĩa:
  • CRM ra đời từ ngành hàng không vào cuối những năm 1970, sau khi các cuộc điều tra thảm họa máy bay chỉ ra rằng nguyên nhân không phải do lỗi kỹ thuật hay kỹ năng phi công đơn lẻ, mà là do sự thất bại trong giao tiếp, phối hợp và lãnh đạo của toàn bộ phi hành đoàn.
  • Ngành hàng hải đã nhanh chóng tiếp thu và điều chỉnh phương pháp này thành BRM cho đội ngũ buồng lái và ERM (Engine-room Resource Management) cho đội ngũ buồng máy.60
  • Định nghĩa: CRM/BRM là “một hệ thống quản lý sử dụng tối ưu tất cả các nguồn lực sẵn có – bao gồm con người, thiết bị và thông tin – để thúc đẩy an toàn và nâng cao hiệu quả hoạt động”. Về bản chất, nó là sự tổng hợp và ứng dụng của cả ba kỹ năng đã học trước đó (sáng tạo, phản biện, giao tiếp) vào trong một môi trường làm việc nhóm có cấu trúc.
  • Các thành tố cốt lõi của CRM/BRM:
  • CRM/BRM không phải là một kỹ năng đơn lẻ mà là một tập hợp các kỹ năng nhận thức (cognitive skills) và kỹ năng giao tiếp giữa các cá nhân (interpersonal skills). Bảng 3 dưới đây hệ thống hóa các thành tố này, cung cấp một khung làm việc để phân tích và thực hành.

Bảng 3: Các Thành tố cốt lõi của CRM/BR

Thành tố (Component) Định nghĩa ngắn gọn (Definition) Các Hành vi then chốt (Key Behaviors)
Nhận thức Tình huống (Situational Awareness) Biết điều gì đang xảy ra xung quanh bạn, hiểu được ý nghĩa của nó, và dự đoán được diễn biến trong tương lai gần. Chủ động thu thập thông tin từ nhiều nguồn (mắt thường, radar, hải đồ, VHF). Xác nhận thông tin chéo. Đặt câu hỏi “Nếu… thì sao?”. Chia sẻ nhận thức chung với cả đội.
Giao tiếp (Communication) Trao đổi thông tin, ý tưởng và ý định một cách rõ ràng, kịp thời và chính xác. Sử dụng Giao tiếp Vòng lặp khép kín. Sử dụng thuật ngữ SMCP chuẩn. Tích cực lắng nghe. Tóm tắt và xác nhận lại.
Làm việc nhóm (Teamwork) Phối hợp các hành động một cách nhịp nhàng để đạt được mục tiêu chung. Cung cấp và chấp nhận sự hỗ trợ. Giải quyết xung đột một cách xây dựng. Tôn trọng vai trò và chuyên môn của người khác.
Lãnh đạo (Leadership) Sử dụng quyền hạn và tầm ảnh hưởng để chỉ đạo, tạo động lực và duy trì hiệu suất của nhóm. Phân công nhiệm vụ rõ ràng. Đặt ra các ưu tiên. Làm gương. Tạo môi trường làm việc cởi mở và tin tưởng.
Ra quyết định (Decision Making) Quy trình nhận diện vấn đề, xem xét các lựa chọn và chọn ra hướng hành động tốt nhất. Phân tích rủi ro. Cân nhắc các phương án. Thu hút sự tham gia của cả đội (khi có thể). Đưa ra quyết định kịp thời.
Quản lý Căng thẳng & Mệt mỏi (Stress & Fatigue Management) Nhận biết và giảm thiểu tác động tiêu cực của căng thẳng và mệt mỏi đến hiệu suất làm việc và an toàn. Tuân thủ quy định về giờ nghỉ ngơi (STCW). Nhận biết các dấu hiệu mệt mỏi ở bản thân và đồng đội. Lên kế hoạch công việc hợp lý để tránh quá tải.

CRM/BRM chính là sự tổng hợp tối cao của cả bốn kỹ năng mềm, biến chúng từ những năng lực cá nhân thành một hệ thống an toàn vận hành tập thể. Sức mạnh thực sự của các kỹ năng này chỉ được phát huy khi chúng được áp dụng đồng thời và phối hợp trong một khuôn khổ có cấu trúc như BRM.

Thảo luận

Câu hỏi: “Tại sao một nhóm gồm các cá nhân rất giỏi về mặt kỹ thuật (ví dụ: một đội ngũ sĩ quan đều có bằng xuất sắc) vẫn có thể thất bại trong một nhiệm vụ phức tạp hoặc gây ra tai nạn?”

Gợi ý cho giảng viên: Hướng cuộc thảo luận đến tầm quan trọng của sự phối hợp, giao tiếp và quản lý nguồn lực. Một đội ngũ chỉ mạnh bằng mắt xích yếu nhất, và mắt xích đó thường không phải là kỹ năng kỹ thuật mà là khả năng làm việc cùng nhau.

5.2. Bài 2: Xây dựng Văn hóa An toàn và “Văn hóa Chính trực” (Just Culture)

Nội dung lý thuyết

CRM/BRM không thể hoạt động hiệu quả trong một môi trường chân không. Nó đòi hỏi một nền tảng văn hóa tổ chức phù hợp, đó là Văn hóa An toàn.

  • Văn hóa An toàn (Safety Culture):
  • Được định nghĩa là “tổng hợp các thái độ, niềm tin, nhận thức và giá trị mà các thành viên trong một tổ chức chia sẻ với nhau liên quan đến an toàn”. Nó không chỉ là những gì được viết trong sổ tay quy trình, mà là “cách chúng ta thực sự làm việc ở đây khi không có ai giám sát”.
  • Các chuyên gia thường sử dụng “thang Hudson” để phân loại các cấp độ văn hóa an toàn, từ cấp độ thấp nhất là “Bệnh hoạn” (Pathological) – “Ai quan tâm miễn là không bị bắt”, đến “Phản ứng” (Reactive) – “Chỉ hành động khi tai nạn xảy ra”, “Tính toán” (Calculative) – “Chúng ta có hệ thống để quản lý rủi ro”, “Chủ động” (Proactive) – “Chúng ta chủ động tìm kiếm các vấn đề an toàn”, và cao nhất là “Cải tiến liên tục” (Generative) – “An toàn là cách chúng ta kinh doanh”.
  • Vai trò của Lãnh đạo (Role of Leadership):
  • Lãnh đạo trên tàu, từ Thuyền trưởng đến các sĩ quan, đóng vai trò quyết định trong việc định hình văn hóa an toàn. Họ là người làm gương. Nếu một sĩ quan thường xuyên bỏ qua các quy trình an toàn để tiết kiệm thời gian, thuyền viên cấp dưới sẽ nhanh chóng học theo.
  • Một nhà lãnh đạo an toàn hiệu quả sẽ thể hiện qua các hành vi cụ thể: giao tiếp cởi mở về an toàn, thừa nhận sai lầm, lắng nghe mối quan ngại của cấp dưới, và luôn đặt an toàn lên trên áp lực thương mại.
  • “Văn hóa Chính trực” (Just Culture):
  • Đây là yếu tố nền tảng, là mạng lưới an toàn tâm lý cho phép CRM/BRM hoạt động. Một “Văn hóa Chính trực” được xây dựng trên hai nguyên tắc:
  1. Con người không thể tránh khỏi sai sót, và hệ thống phải được thiết kế để dự phòng và giảm thiểu hậu quả của những sai sót đó.
  2. Cá nhân phải chịu trách nhiệm cho hành động của mình nếu họ cố ý vi phạm các quy trình hoặc chính sách an toàn.
  • Trong một “Văn hóa Chính trực”, việc báo cáo các sai sót, lỗi và các tình huống suýt xảy ra tai nạn (near-misses) được khuyến khích và xem là một cơ hội để học hỏi cho toàn bộ tổ chức, thay vì bị xem là cơ hội để đổ lỗi và trừng phạt. Nếu không có văn hóa này, các hành vi quan trọng của CRM như “challenge and response” sẽ không bao giờ xảy ra, vì cấp dưới sẽ sợ bị trả đũa khi lên tiếng.
  • Giải quyết Xung đột (Conflict Resolution):
  • Trong môi trường làm việc khép kín và áp lực cao trên tàu, mâu thuẫn là không thể tránh khỏi. Kỹ năng hợp tác đòi hỏi phải có khả năng giải quyết các mâu thuẫn này một cách xây dựng.
  • Các nguyên tắc cơ bản bao gồm: tập trung vào vấn đề chứ không công kích cá nhân, lắng nghe để hiểu quan điểm của đối phương, tìm kiếm giải pháp cùng thắng (win-win), và biết khi nào cần sự can thiệp của cấp trên.

Thảo luận tình huống

Câu hỏi: “Một thủy thủ mới vào nghề, trong lúc làm việc, đã gây ra một sai sót nhỏ (ví dụ: làm đổ một ít dầu trên boong) nhưng đã nhanh chóng xử lý và không gây hậu quả nghiêm trọng. Anh ta do dự không biết có nên báo cáo hay không vì sợ bị khiển trách. Nếu bạn là sĩ quan phụ trách của anh ta, bạn sẽ xử lý tình huống này như thế nào để vừa đảm bảo quy trình được tuân thủ, vừa củng cố một ‘Văn hóa Chính trực’ và khuyến khích anh ta báo cáo trong những lần sau?”

5.3. Bài 3: Hoạt động Team-Building – “Sống sót trên biển” (Lost at Sea)

Mục tiêu

Đây là một bài tập kinh điển trong đào tạo làm việc nhóm, được thiết kế để mô phỏng một tình huống ra quyết định tập thể dưới áp lực. Mục tiêu của hoạt động này là để sinh viên trải nghiệm và thực hành trực tiếp các kỹ năng hợp tác, giao tiếp, đàm phán, lãnh đạo và ra quyết định đã học trong toàn bộ module.

Tài liệu

  • Mỗi sinh viên một bản “Bảng xếp hạng cá nhân” với kịch bản và danh sách 15 vật dụng.
  • Mỗi nhóm một bản “Bảng xếp hạng nhóm”.
  • Bảng xếp hạng của chuyên gia (Tuần duyên Hoa Kỳ) và giải thích lý do cho giảng viên.

Hoạt động

  • Bước 1: Giới thiệu kịch bản (5 phút):
  • Giảng viên đọc to kịch bản: “Các bạn đang trôi dạt trên một chiếc bè cứu sinh ở Nam Thái Bình Dương sau khi du thuyền của các bạn bị cháy và chìm. Các bạn không biết chính xác vị trí của mình nhưng ước tính cách đất liền gần nhất khoảng 1000 hải lý. Các bạn đã cứu được 15 vật dụng. Nhiệm vụ của các bạn là xếp hạng chúng theo thứ tự quan trọng nhất để sinh tồn.”
  • Bước 2: Xếp hạng cá nhân (10 phút):
  • Mỗi sinh viên làm việc độc lập, không trao đổi, và điền vào cột “Xếp hạng cá nhân” của mình. Đánh số từ 1 (quan trọng nhất) đến 15 (ít quan trọng nhất).
  • Bước 3: Thảo luận và xếp hạng nhóm (30 phút):
  • Sinh viên được chia thành các nhóm 5-6 người (mỗi nhóm là một “thủy thủ đoàn” trên một chiếc bè).
  • Nhiệm vụ của mỗi nhóm là phải thảo luận, tranh luận, thuyết phục lẫn nhau để đi đến một bảng xếp hạng chung duy nhất mà tất cả các thành viên đều đồng ý. Kết quả cuối cùng được điền vào “Bảng xếp hạng nhóm”.
  • Giảng viên quan sát quá trình làm việc của các nhóm, ghi nhận các hành vi giao tiếp, hợp tác, xung đột, và cách ra quyết định.
  • Bước 4: Công bố kết quả và Debriefing (45 phút +):
  1. Công bố đáp án: Giảng viên công bố bảng xếp hạng của chuyên gia và giải thích lý do đằng sau mỗi lựa chọn (ví dụ: “Gương cạo râu là quan trọng nhất vì nó là công cụ hiệu quả nhất để phát tín hiệu cứu hộ. Bình xăng dầu quan trọng thứ hai cũng vì mục đích phát tín hiệu…”).
  2. Tính điểm: Mỗi cá nhân và mỗi nhóm tự tính điểm của mình. Điểm được tính bằng cách lấy giá trị tuyệt đối của sự chênh lệch giữa xếp hạng của mình và xếp hạng của chuyên gia cho từng mục, sau đó cộng tổng lại. Điểm càng thấp càng tốt.
  3. So sánh: So sánh điểm trung bình của các cá nhân với điểm của nhóm. Thông thường, điểm của nhóm sẽ tốt hơn điểm của đa số cá nhân, minh chứng cho sức mạnh của quyết định tập thể.
  4. Thảo luận sâu (phần quan trọng nhất): Giảng viên dẫn dắt cuộc thảo luận với các câu hỏi tập trung vào quá trình chứ không phải kết quả:
  • Về quá trình ra quyết định: “Nhóm của bạn đã đi đến quyết định cuối cùng bằng cách nào? (Bỏ phiếu, một người có ảnh hưởng quyết định, hay đạt được sự đồng thuận thực sự?). Quá trình đó có hiệu quả không?”
  • Về giao tiếp và lắng nghe: “Có ý kiến nào bị bỏ qua không? Tại sao? Mọi người có thực sự lắng nghe và xem xét quan điểm của nhau không?”
  • Về lãnh đạo và hợp tác: “Ai đã đóng vai trò lãnh đạo trong nhóm? Vai trò đó xuất hiện như thế nào? Nhóm đã giải quyết các bất đồng ý kiến ra sao?”
  • Về bài học rút ra: “Nếu được làm lại, nhóm của bạn sẽ thay đổi điều gì trong cách làm việc? Bài tập này cho bạn thấy điều gì về tầm quan trọng của các nguyên tắc CRM/BRM trong một tình huống thực tế?”

Bài tập tổng hợp (Tùy chọn nâng cao)

Nếu có điều kiện (ví dụ: có phòng mô phỏng), có thể tổ chức một bài tập mô phỏng một nhiệm vụ hàng hải phức tạp. Ví dụ: “Lập kế hoạch và thực hiện một hải trình từ Vũng Tàu vào cảng Cát Lái trong điều kiện tầm nhìn hạn chế và mật độ giao thông cao.” Yêu cầu nhóm phải phân công vai trò (Thuyền trưởng, Sĩ quan, Người lái), lập kế hoạch, thực hiện trao đổi Master-Pilot, và phối hợp xử lý các tình huống bất ngờ do giảng viên đưa ra. Sử dụng các kịch bản mô phỏng từ các khóa đào tạo BRM tiêu chuẩn.44

PHẦN VI: TỔNG KẾT VÀ KẾ HOẠCH PHÁT TRIỂN CÁ NHÂN

6.1. Ôn tập và Tổng kết khóa học

Trong buổi học cuối cùng này, giảng viên sẽ hệ thống hóa lại toàn bộ kiến thức và kỹ năng đã được trang bị trong suốt khóa học. Trọng tâm của phần tổng kết là tái khẳng định mối liên kết chặt chẽ và không thể tách rời giữa bốn kỹ năng cốt lõi: Tư duy Sáng tạo, Tư duy Phản biện, Kỹ năng Giao tiếp, và Kỹ năng Hợp tác.

Giảng viên sẽ sử dụng mô hình Quản trị Nguồn lực Thủy thủ đoàn (CRM/BRM) như một khung tổng hợp cuối cùng, cho thấy cách bốn kỹ năng này hội tụ và được vận hành trong một hệ thống thực tế trên tàu để đảm bảo an toàn và hiệu quả. Sẽ được nhấn mạnh rằng, đây không phải là những kỹ năng chỉ học một lần là đủ, mà là một quá trình rèn luyện, trau dồi và hoàn thiện liên tục trong suốt sự nghiệp của một người đi biển.

Hoạt động: Tổ chức một phiên hỏi đáp mở, nơi sinh viên có thể đặt bất kỳ câu hỏi nào còn vướng mắc. Sau đó, mời một vài sinh viên tự nguyện chia sẻ những điều họ cảm thấy tâm đắc nhất, những nhận thức mới hoặc những kỹ năng cụ thể mà họ tin rằng sẽ hữu ích nhất cho bản thân sau khi hoàn thành khóa học.

6.2. Đánh giá và Phản hồi Cá nhân

Mục tiêu của phần này là cung cấp cho sinh viên một cái nhìn khách quan về sự tiến bộ của bản thân và xác định những lĩnh vực cần tiếp tục cải thiện. Việc đánh giá không nhằm mục đích cho điểm mà để thúc đẩy sự tự nhận thức và phát triển.

Phương pháp đánh giá:

  • Nhận xét chung: Giảng viên đưa ra những nhận xét tổng quan về sự tiến bộ của cả lớp qua các hoạt động, sự tham gia thảo luận, và kết quả của các bài tập nhóm.
  • Tự đánh giá (Self-Assessment): Phát cho mỗi sinh viên một phiếu tự đánh giá dựa trên các tiêu chí của khóa học. Phiếu này có thể sử dụng các khung đánh giá kỹ năng mềm được thiết kế riêng cho ngành hàng hải.56 Sinh viên sẽ tự cho điểm mình trên thang đo (ví dụ: từ 1 đến 5) cho các hành vi cụ thể như: “Tôi chủ động lắng nghe và diễn giải lại để xác nhận thông tin”, “Tôi cảm thấy tự tin để nêu lên mối quan ngại về an toàn một cách xây dựng”, “Tôi đóng góp tích cực vào việc tìm kiếm giải pháp của nhóm”.
  • Đánh giá chéo (Peer Feedback): Trong các nhóm đã làm việc cùng nhau ở Module 4, các thành viên sẽ dành thời gian để đưa ra phản hồi mang tính xây dựng cho nhau, dựa trên những quan sát trong quá trình làm việc nhóm. Giảng viên cần hướng dẫn quy trình này để đảm bảo phản hồi tập trung vào hành vi, mang tính tích cực và hỗ trợ.

6.3. Xây dựng Kế hoạch Hành động Cá nhân (Personal Action Plan)

Để kiến thức từ khóa học không bị lãng quên mà được chuyển hóa thành hành động và thói quen, mỗi sinh viên sẽ được hướng dẫn để tự xây dựng một kế hoạch phát triển cá nhân. Đây là một cam kết của sinh viên với chính bản thân mình về việc tiếp tục rèn luyện sau khi khóa học kết thúc.

Hoạt động: Mỗi sinh viên sẽ dành 20-30 phút để viết ra Kế hoạch Hành động Cá nhân của mình, bao gồm ba phần chính:

  1. Mục tiêu (Objective): Xác định 1-2 kỹ năng hoặc hành vi cụ thể mà bản thân muốn cải thiện nhất dựa trên kết quả tự đánh giá. Mục tiêu cần rõ ràng và cụ thể.
  • Ví dụ: “Trong kỳ thực tập 3 tháng tới, tôi sẽ cải thiện kỹ năng giao tiếp quyết đoán trong các tình huống liên quan đến an toàn.”
  1. Hành động cụ thể (Specific Actions): Liệt kê những hành động cụ thể sẽ thực hiện để đạt được mục tiêu đó.
  • Ví dụ: “Tôi sẽ chủ động áp dụng kỹ thuật giao tiếp vòng lặp khép kín trong mọi mệnh lệnh liên quan đến an toàn. Tôi sẽ tìm hiểu trước về nền tảng văn hóa của các thuyền viên khác trên tàu để giao tiếp hiệu quả hơn. Mỗi tuần, tôi sẽ dành 1 giờ để đọc một báo cáo tai nạn của MAIB hoặc CHIRP để rèn luyện tư duy phản biện.”
  1. Cách đo lường (Measurement): Làm thế nào để biết mình có tiến bộ hay không?
  • Ví dụ: “Tôi sẽ ghi lại vào nhật ký hàng hải những tình huống tôi đã áp dụng thành công các kỹ năng đã học và những khó khăn gặp phải. Cuối mỗi tuần, tôi sẽ dành 15 phút để tự đánh giá lại tiến trình của mình.”

Mục tiêu: Hoạt động này giúp sinh viên biến kiến thức trừu tượng thành những hành động cụ thể, có thể thực hiện được, từ đó tạo ra một thói quen học tập và phát triển bản thân liên tục, một phẩm chất quan trọng của người đi biển chuyên nghiệp.

6.4. Giới thiệu các Nguồn tài liệu tham khảo và Học tập suốt đời

Khóa học này chỉ là điểm khởi đầu. Để trở thành một chuyên gia hàng hải thực thụ trong kỷ nguyên 4.0, sinh viên cần có ý thức tự học và cập nhật kiến thức suốt đời. Giảng viên sẽ cung cấp một danh sách các nguồn tài liệu uy tín và chất lượng cao để sinh viên có thể tự nghiên cứu sâu hơn.

Danh sách tài liệu tham khảo đề xuất:

  • Ấn phẩm của Tổ chức Hàng hải Quốc tế (IMO):
  • Các tài liệu về “Yếu tố Con người” (The Human Element), bao gồm Nghị quyết A.947(23).11
  • Công ước Quốc tế về Tiêu chuẩn Huấn luyện, Cấp chứng chỉ và Trực ca cho Thuyền viên (STCW).
  • Bộ luật Quản lý An toàn Quốc tế (ISM Code).
  • Hướng dẫn về Giảm thiểu và Quản lý Mệt mỏi (MSC/Circ.1014 và các phiên bản cập nhật).
  • Bản tin Phòng ngừa Tổn thất của các Hội P&I (P&I Club Loss Prevention Bulletins): Các hội bảo hiểm lớn thường xuyên phát hành các bản tin phân tích nguyên nhân tai nạn và đưa ra các hướng dẫn thực tế về việc ngăn ngừa lỗi do con người.
  • Báo cáo Điều tra Tai nạn (Accident Investigation Reports):
  • MAIB (Marine Accident Investigation Branch – Anh): Nguồn cung cấp các báo cáo điều tra chi tiết, khách quan và sâu sắc về các vụ tai nạn hàng hải.
  • CHIRP Maritime (Confidential Human Factors Incident Reporting Programme): Nơi thu thập và phân tích các báo cáo ẩn danh về các sự cố và tình huống suýt xảy ra tai nạn liên quan đến yếu tố con người. Các bản tin “Maritime FEEDBACK” và “Annual Digest” là nguồn case study thực tế vô giá.
  • Ấn phẩm của Viện Hàng hải (The Nautical Institute):
  • Các sách và tài liệu chuyên khảo về BRM và đặc biệt là bộ sách “Mentoring at Sea” (Kèm cặp trên biển), khuyến khích văn hóa chia sẻ kinh nghiệm giữa các thế hệ thuyền viên.94
  • Tài liệu về Sức khỏe Tinh thần và Sự kiên cường (Wellbeing & Resilience):
  • ISWAN (International Seafarers’ Welfare and Assistance Network): Cung cấp các hướng dẫn, video và chương trình đào tạo miễn phí về sức khỏe tinh thần, quản lý căng thẳng và xây dựng sự kiên cường cho thuyền viên, những kỹ năng cực kỳ quan trọng trong môi trường làm việc khắc nghiệt trên biển.

Works cited

  1. Ảnh hưởng của cuộc Cách mạng công nghiệp 4.0 đến người lao động và các hàm ý chính sách, accessed July 22, 2025, https://tapchitaichinh.vn/anh-huong-cua-cuoc-cach-mang-cong-nghiep-4-0-den-nguoi-lao-dong-va-cac-ham-y-chinh-sach.html
  2. Ứng dụng công nghệ AI trong vận tải biển – con dao hai lưỡi? – Vosco, accessed July 22, 2025, https://www.vosco.vn/vi/a/news/ung-dung-cong-nghe-ai-trong-van-tai-bien-con-dao-hai-luoi-1277.html
  3. Addressing the Skills Gap in the Maritime Industry through Advanced Training Solutions, accessed July 22, 2025, https://www.kilo-solutions.com/post/addressing-the-skills-gap-in-the-maritime-industry-through-advanced-training-solutions
  4. Tác động của cuộc cách mạng công nghiệp 4.0 vào sự phát triển của ngành Logistics, accessed July 22, 2025, https://misontrans.com/tac-dong-cua-cuoc-cach-mang-cong-nghiep-4-0-vao-su-phat-trien-cua-nganh-logistics/
  5. Maritime Education and Training in the Digital Era – Horizon …, accessed July 22, 2025, https://www.hrpub.org/download/20200830/UJER39-19516699.pdf
  6. Cách mạng công nghiệp 4.0 là gì? Ảnh hưởng và tác động thế nào đến doanh nghiệp?, accessed July 22, 2025, https://base.vn/blog/cach-mang-cong-nghiep-4-0/
  7. Tackling the Skills Shortage in the Maritime Industry: A 2025 …, accessed July 22, 2025, https://www.redconsult.co.uk/insights/view/266/tackling-the-skills-shortage-in-the-maritime-industry-a-2025-perspective.aspx
  8. Maritime Simulation Training for Safety and Resilience | Seaplify, accessed July 22, 2025, https://blog.seaplify.com/maritime-simulation-training-for-safety-and-resilience/
  9. Enhancing Maritime Education and Training (MET) through Virtual and Augmented Reality: A Voyage into Immersive Learning, accessed July 22, 2025, https://www.jmr.unican.es/jmr/article/download/895/881/3507
  10. Full article: Technostress management for seafarers in the Maritime 4.0 era – Taylor & Francis Online, accessed July 22, 2025, https://www.tandfonline.com/doi/full/10.1080/18366503.2024.2426857?src=
  11. The Human Element in the work of the IMO – Nautical Institute, accessed July 22, 2025, https://www.nautinst.org/resources-page/the-human-element-in-the-work-of-the-imo.html
  12. An understanding of what makes human error less likely lies at the heart of loss prevention, accessed July 22, 2025, https://www.nautinst.org/resources-page/an-understanding-of-what-makes-human-error-less-likely-lies-at-the-heart-of-loss-prevention.html
  13. Analysing the Impact of Human Factors on Marine Accidents – International Journal of Research and Innovation in Applied Science (IJRIAS), accessed July 22, 2025, https://rsisinternational.org/journals/ijrias/articles/analysing-the-impact-of-human-factors-on-marine-accidents/
  14. Maritime-Transport-Research-Human-error-in-marine-accidents-Is …, accessed July 22, 2025, https://maritimesafetyinnovationlab.org/wp-content/uploads/2022/01/Maritime-Transport-Research-Human-error-in-marine-accidents-Is-the-crew-normally-to-blame-2021.pdf
  15. Creative Problem Solving In Work – Cultivated Management, accessed July 22, 2025, https://www.cultivatedmanagement.com/creative-problem-solving-in-work/
  16. Skills to Develop Before Pivoting to the Shipping Industry, accessed July 22, 2025, https://www.skillsyouneed.com/rhubarb/skills-shipping-industry.html
  17. What is Creative Problem Solving? | JD Meier, accessed July 22, 2025, https://jdmeier.com/creative-problem-solving/
  18. Creative Thinking: New Solutions to Tackle Modern Supply Chain Crises, accessed July 22, 2025, https://vlr.vn/creative-thinking-new-solutions-to-tackle-modern-supply-chain-crises-19609.html
  19. To cite this paper: Fares, N., & Sweeney, E. (2023, September). Supply chain design through – ResearchGate, accessed July 22, 2025, https://www.researchgate.net/profile/Naila-Fares/publication/377326679_Supply_chain_design_through_design_thinking_and_3D_concurrent_engineering/links/65a0049140ce1c5902d41a12/Supply-chain-design-through-design-thinking-and-3D-concurrent-engineering.pdf
  20. 10 Creative Problem-Solving Techniques You Need to Try Today, accessed July 22, 2025, https://ideascale.com/blog/creative-problem-solving-techniques/
  21. Systematic inventive thinking – Wikipedia, accessed July 22, 2025, https://en.wikipedia.org/wiki/Systematic_inventive_thinking
  22. Design Thinking.pdf – Scribd, accessed July 22, 2025, https://www.scribd.com/document/803931388/Design-Thinking-pdf
  23. Design Thinking and Beyond – La Honda Advisors, accessed July 22, 2025, https://www.lahondaadvisors.com/wp-content/uploads/2019/11/SmarterLiving3_DesignThinking_LHA.pdf
  24. The 5 Stages of the Design Thinking Process [ELI5 Guide] – Springboard, accessed July 22, 2025, https://www.springboard.com/blog/design/design-thinking-process/
  25. The 5 Key Stages of Design Thinking – DevSquad, accessed July 22, 2025, https://devsquad.com/blog/design-thinking-stages
  26. The 5 Stages in the Design Thinking Process | IxDF, accessed July 22, 2025, https://www.interaction-design.org/literature/article/5-stages-in-the-design-thinking-process
  27. What Are The 5 Steps of the Design Thinking Process? [Explained] – Musemind, accessed July 22, 2025, https://musemind.agency/blog/effective-ways-to-start-the-design-thinking-process
  28. 5 Steps of the Design Thinking Process: A Step-by-Step Guide – Voltage Control, accessed July 22, 2025, https://voltagecontrol.com/blog/5-steps-of-the-design-thinking-process-a-step-by-step-guide/
  29. Design thinking: A beginner’s guide – Adobe, accessed July 22, 2025, https://www.adobe.com/creativecloud/design/discover/design-thinking.html
  30. What is design thinking? Examples, stages and case studies – UX Design Institute, accessed July 22, 2025, https://www.uxdesigninstitute.com/blog/what-is-design-thinking/
  31. A complete guide to the design thinking process – Mural, accessed July 22, 2025, https://www.mural.co/blog/design-thinking
  32. Human Element Industry Group – Nautical Institute, accessed July 22, 2025, https://www.nautinst.org/static/uploaded/87084d6b-5aec-43f2-920d375124ec4f26.pdf
  33. Tư duy phản biện là gì? Phương pháp rèn luyện tư duy phản biện trong công việc – CareerViet, accessed July 22, 2025, https://careerviet.vn/vi/talentcommunity/tu-duy-phan-bien-la-gi-phuong-phap-ren-luyen-tu-duy-phan-bien-trong-cong-viec.35A5244D.html
  34. Tư duy phản biện là gì? Ví dụ về tư duy phản biện? Vai trò của tư duy phản biện trong lao động?, accessed July 22, 2025, https://thuvienphapluat.vn/lao-dong-tien-luong/tu-duy-phan-bien-la-gi-vi-du-ve-tu-duy-phan-bien-vai-tro-cua-tu-duy-phan-bien-trong-lao-dong-30924.html
  35. Vai trò của tư duy phản biện trong đời sống xã hội, accessed July 22, 2025, https://www.nxbctqg.org.vn/2016-12-08-02-06-10.html
  36. Critical Decision-Making in the Maritime Industry – Maritime Institute …, accessed July 22, 2025, https://www.mitags.org/critical-decision-making/
  37. Why Critical Decision-Making Skills are Vital in Maritime Jobs – Martide, accessed July 22, 2025, https://www.martide.com/en/blog/critical-decision-making-skills-vital-in-maritime-jobs
  38. 5 Online Soft Skills Courses For Maritime Professionals – Marine Insight, accessed July 22, 2025, http://www.marineinsight.com/careers-2/soft-skills-courses-for-maritime-professionals/
  39. The Human Factor in Maritime Transport: Personality and Aggression Levels of Master Mariners and Navigation Students – PMC, accessed July 22, 2025, https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC8085685/
  40. Principles of Risk Assessment and Risk Management – North P&I Club, accessed July 22, 2025, https://www.nepia.com/publications/principles-of-risk-assessment-and-risk-management-briefing/
  41. P&I Loss Prevention Bulletin – Maritime Safety Innovation Lab LLC, accessed July 22, 2025, https://maritimesafetyinnovationlab.org/wp-content/uploads/2016/06/japan_club_-_brm_erm_2015_07.pdf
  42. Human Factors and Maritime Safety | The Journal of Navigation | Cambridge Core, accessed July 22, 2025, https://www.cambridge.org/core/journals/journal-of-navigation/article/human-factors-and-maritime-safety/0AA6C8B0E27FC316E0D6ECA1D7DBF6B2
  43. (PDF) Investigating the Role of the Human Element in Maritime Accidents using Semi-Supervised Hierarchical Methods – ResearchGate, accessed July 22, 2025, https://www.researchgate.net/publication/349004439_Investigating_the_Role_of_the_Human_Element_in_Maritime_Accidents_using_Semi-Supervised_Hierarchical_Methods
  44. Bridge Team Management – Captain A. J. Swift [2004, PDF] › Marine Tracker – SeaTracker, accessed July 22, 2025, https://seatracker.ru/viewtopic.php?t=23445
  45. MAIBInvReport 4/2024 – Kirkella/Shovette – Serious Marine Casualty, accessed July 22, 2025, https://safety4sea.com/wp-content/uploads/2024/06/UK-MAIB-Kirkella-Shovette-Report_2024_06.pdf
  46. CULTURAL FACTORS INVOLVED IN MARITIME COMMUNICATION, accessed July 22, 2025, https://www.sustz.com/journal/VolumeI/Number2/Papers/EsinHalid.pdf
  47. To Understand and Be Understood Onboard – Seably, accessed July 22, 2025, https://www.seably.com/courses/personal-safety-social-responsibility-for-yachts/lessons/2/steps/0
  48. 3.1 Effective Communication Aboard and Ashore | PDF – Scribd, accessed July 22, 2025, https://www.scribd.com/presentation/514454846/3-1-Effective-Communication-Aboard-and-Ashore-1
  49. Smooth sailing by enhancing interpersonal skills for seafarers – Cyprus Shipping Events, accessed July 22, 2025, https://cyprusshippingevents.com/wp-content/uploads/2023/11/4.-_Smooth-sailing-by-enhancing-interpersonal-skills-for-seafarers-Maria-Papadopoulou-Crew-Manager-Aerio-Shipmanagement.pdf
  50. Bridge Resource Management – Nautical Institute, accessed July 22, 2025, https://www.nautinst.org/static/uploaded/9035e6d8-7886-49f1-994501926c5f5e6d.pdf
  51. IMO Standard Marine Communication Phrases, accessed July 22, 2025, https://www.imo.org/en/ourwork/safety/pages/standardmarinecommunicationphrases.aspx
  52. phát triển năng lực giao tiếp trong môi trường đa văn hoá cho học sinh trung học phổ thông, accessed July 22, 2025, https://tamlygiaoduc.com.vn/wp-content/uploads/2024/06/35-41.pdf
  53. Giao tiếp, ứng xử của cán bộ, công chức làm việc trong môi trường đa văn hóa, accessed July 22, 2025, https://www.quanlynhanuoc.vn/2022/09/08/giao-tiep-ung-xu-cua-can-bo-cong-chuc-lam-viec-trong-moi-truong-da-van-hoa/
  54. Conflicts due to cultural differences in multicultural ships | Request PDF – ResearchGate, accessed July 22, 2025, https://www.researchgate.net/publication/377853525_Conflicts_due_to_cultural_differences_in_multicultural_ships
  55. (PDF) Effect of Multicultural Awareness and Communication on Safety Onboard vessel, accessed July 22, 2025, https://www.researchgate.net/publication/343988184_Effect_of_Multicultural_Awareness_and_Communication_on_Safety_Onboard_vessel
  56. Essential Soft Skills for Seafarers | Seaplify, accessed July 22, 2025, https://blog.seaplify.com/essential-soft-skills-for-seafarers/
  57. Kỹ Năng Giao Tiếp Trong Môi Trường Đa Văn Hóa – Giải Pháp Đào Tạo Doanh Nghiệp, accessed July 22, 2025, https://ctsvietnam.vn/khoa-hoc/ky-nang-giao-tiep-trong-moi-truong-da-van-hoa/
  58. Chapter 5: The Multicultural Ship — K13 Textbook Maritime English. Deck Officer – Marfag, accessed July 22, 2025, https://www.marfag.no/k13/chapter-5-the-multicultural-ship
  59. Crew Resource Management (CRM) | SKYbrary Aviation Safety, accessed July 22, 2025, https://skybrary.aero/articles/crew-resource-management-crm
  60. Crew resource management – Wikipedia, accessed July 22, 2025, https://en.wikipedia.org/wiki/Crew_resource_management
  61. BRIDGE RESOURCE MANAGEMENT (BRM), accessed July 22, 2025, https://britanniapandi.com/wp-content/uploads/2024/03/BRIDGE-RESOURCE-MANAGEMENT-BRM.pdf
  62. Crew Resource Management (CRM) | Definition – NaviMinds, accessed July 22, 2025, https://naviminds.com/crew-resource-management/
  63. Best practices for crew resource management training – Transports Canada, accessed July 22, 2025, https://tc.canada.ca/en/rail-transportation/publications/best-practices-crew-resource-management-training
  64. Transforming Maritime Safety Culture to Save Lives – HiLo, accessed July 22, 2025, https://hilomrm.com/transforming-maritime-safety-culture-to-save-lives/
  65. UK MCA: How to develop a culture of safety – SAFETY4SEA, accessed July 22, 2025, https://safety4sea.com/uk-mca-how-to-develop-a-culture-of-safety/
  66. The building blocks of a safety culture – SafeShip.ca, accessed July 22, 2025, http://www.safeship.ca/uploads/3/4/4/9/34499158/safety_culture_pauldrouin.pdf
  67. EFFECTIVE SAFETY LEADERSHIP AND MANAGEMENT IN …, accessed July 22, 2025, https://britanniapandi.com/2020/11/good-safety-leadership-an-overview/
  68. Safety Leadership as a Means for Safe and Sustainable Shipping – MDPI, accessed July 22, 2025, https://www.mdpi.com/2071-1050/13/14/7841
  69. The Importance of Leadership Training for Crew On Board Ships | Maritime Skills Academy, accessed July 22, 2025, https://www.maritimeskillsacademy.com/importance-of-leadership-training/
  70. Leadership’s Effect on Safety Culture, accessed July 22, 2025, https://caljts.com/wp-content/uploads/2024/10/Mark-Lundell.pdf
  71. Safety culture and the human element Introduction The shipping industry is run by people and for the people. While these people, accessed July 22, 2025, https://www.nautinst.org/static/748a8df7-c2f0-4c83-829b5353d15412dd/HE00985-Safety-culture-and-the-human-element.pdf
  72. Navigating self-managed conflict resolution: A case study – ResearchGate, accessed July 22, 2025, https://www.researchgate.net/publication/353044961_Navigating_self-managed_conflict_resolution_A_case_study
  73. Teambuilder: “LOST AT SEA”, accessed July 22, 2025, https://www.airman.af.mil/portals/17/002%20all%20products/003%20pacesetters/teambuilder_lost_at_sea.pdf?ver=2016-11-02-111101-433
  74. Lost at sea – a team building game – Insight, accessed July 22, 2025, https://insight.typepad.co.uk/insight/2009/02/lost-at-sea-a-team-building-game.html
  75. BRIDGE Simulators – ARI Simulation, accessed July 22, 2025, https://arisimulation.com/products/marine-simulators/bridge
  76. Bridge Teamwork & Ship Handling – Athina Training Center, accessed July 22, 2025, https://www.athinatraining.gr/course/bridge-teamwork-amp-ship-handling/
  77. Soft Skills for Seafarers (MET-3S) – Mintra, accessed July 22, 2025, https://mintra.com/soft-skills-for-seafarers-met-3s
  78. Maritime soft skills online workshop – RINA.org, accessed July 22, 2025, https://www.rina.org/en/maritime-soft-skills
  79. Assessing Candidates’ Soft Skills in Maritime Recruitment – Martide, accessed July 22, 2025, https://www.martide.com/en/blog/assessing-candidates-soft-skills-in-maritime-recruitment
  80. The Human Element – Nautical Institute, accessed July 22, 2025, https://www.nautinst.org/static/uploaded/e22106a2-337b-46a9-9449aa6fc2c439f5.pdf
  81. Human Element – International Maritime Organization, accessed July 22, 2025, https://www.imo.org/en/ourwork/humanelement/pages/default.aspx
  82. 947(23) Human element vision, principles and goals for the …, accessed July 22, 2025, https://puc.overheid.nl/nsi/doc/PUC_1424_14/1/
  83. MSC/Circ.1014 ANNEX Page 84 APPENDIX 2 MODEL FORMAT FOR TABLE OF SHIPBOARD WORKING ARRANGEMENTS19, accessed July 22, 2025, http://www.svg-marad.com/Downloads/law%20and%20directives/MSC%20(Maritime%20Safety%20Committee)/MSC%201014%20fatigue%20Part%202.pdf
  84. Fatigue – International Maritime Organization, accessed July 22, 2025, https://www.imo.org/en/OurWork/HumanElement/Pages/Fatigue.aspx
  85. International Maritime Organization (IMO) guidance on fatigue – GOV.UK, accessed July 22, 2025, https://www.gov.uk/government/publications/international-maritime-organization-imo-guidance-on-fatigue
  86. MANAGEMENT OF HUMAN ERROR IN SHIPPING OPERATIONS MANAGEMENT OF HUMAN ERROR IN SHIPPING OPERATIONS – ae assei nclud es.as sp.or g, accessed July 22, 2025, https://aeasseincludes.assp.org/professionalsafety/pastissues/045/10/012659ul.pdf
  87. Safety animation to help prevent injuries and loss of life during mooring operations., accessed July 22, 2025, https://www.igpandi.org/article/mooring-operation-safety/
  88. MAIB safety digest 1/2025 published – GOV.UK, accessed July 22, 2025, https://www.gov.uk/government/news/maib-safety-digest-12025-published
  89. What is CHIRP | UK Civil Aviation Authority, accessed July 22, 2025, https://www.caa.co.uk/safety-initiatives/working-with-industry/chirp/what-is-chirp/
  90. CHIRP Maritime FEEDBACK, accessed July 22, 2025, https://maritimesafetyinnovationlab.org/wp-content/uploads/2016/09/mfb-44.pdf
  91. The human cost of maritime incidents – CHIRP, accessed July 22, 2025, https://chirp.co.uk/newsletter/the-human-cost-of-maritime-incidents/
  92. CHIRP maritime annual digest 2024 published – The International Institute of Marine Surveying (IIMS), accessed July 22, 2025, https://www.iims.org.uk/chirp-maritime-annual-digest-2024-published/
  93. Annual Digest – CHIRP, accessed July 22, 2025, https://chirp.co.uk/app/uploads/2022/07/Annual-digest-2021-digital-edition.pdf
  94. Mentoring – Nautical Institute, accessed July 22, 2025, https://www.nautinst.org/technical-resources/technical-library/mentoring.html
  95. Mentoring at Sea, 2nd Edition – Marine Society Shop, accessed July 22, 2025, https://www.marinesocietyshop.org/mentoring-at-sea-2nd-edition
  96. Mentoring at Sea – Second Edition – Nautical Institute, accessed July 22, 2025, https://www.nautinst.org/shop/mentoring-at-sea-second-edition.html
  97. Mentoring at Sea The 10 minute challenge – Nautical Institute, accessed July 22, 2025, https://www.nautinst.org/static/a932c642-bd3f-4358-9c03ab06e93c436e/Mentoring-at-Sea-Extract.pdf
  98. Seafarer Mental Health & Wellbeing Resources – Waypoint Maritime, accessed July 22, 2025, https://www.waypointmaritime.org/resources/
  99. Psychological Wellbeing at Sea – V.Care, accessed July 22, 2025, https://vcare.vcrew.com/media/2qbef5rf/psychological-wellbeing-at-sea-english_2020-08-21-143048.pdf
  100. Support at hand for seafarers’ mental health and wellbeing, accessed July 22, 2025, https://www.itfseafarers.org/en/news/support-hand-seafarers-mental-health-and-wellbeing
  101. SEAFARERS’ MENTAL HEALTH AND WELLBEING – Ocean Technologies Group, accessed July 22, 2025, https://oceantg.com/wp-content/uploads/2022/01/Facilitator_NotesMH.pdf
  102. Mentally Healthy Ships | ISWAN, accessed July 22, 2025, https://www.iswan.org.uk/wp-content/uploads/Mentally-Healthy-Ships-2.pdf
  103. Resilience in Maritime Industry – Learnmarine – Yacht Jobs, accessed July 22, 2025, https://www.yacrew.com/training/stcw/course/1783-resilience-in-maritime-industry/
  104. State of the Maritime Industry Snapshot: Bullying and harassment at …, accessed July 22, 2025, https://www.hrasi.org/news/state-maritime-industry-snapshot-bullying-and-harassment-sea